Το δώρο, Στέφανος Ξενάκης

ΔΕΣΜΕΥΣΗ

Την είχα ακούσει σ΄ ένα σεμινάριο του Αντώνη.

Ήταν λέει ο Πλάτωνας κι ο Σωκράτης. Περπατούσαν στην Αρχαία Αγορά. Ο Πλάτωνας ρωτάει τον Σωκράτη:

«Δάσκαλε, πώς μπορώ να έχω στη ζωή μου αυτό που θέλω;»

Ο Σωκράτης τον αγνοεί. Συνεχίζει να περπατάει. Ο Πλάτωνας ξαναρωτάει.

Απάντηση καμία. Σε κάποια φάση, φτάνουν μπροστά σε μια δεξαμενή με νερό.

Ξαφνικά, ο Σωκράτης του βουτάει με δύναμη το κεφάλι μέσα στο νερό.

Ο Πλάτωνας ξαφνιάζεται. Πάει να το βγάλει, αλλά ο Σωκράτης επιμένει. Μετά από λίγη ώρα το βγάζει σκασμένος.

«Δάσκαλε, τρελάθηκες; Εγώ σε ρώτησα πώς θα ‘χω στη ζωή αυτό που θέλω κι εσύ πήγες να με πνίξεις».

«Όταν αυτό που θες στη ζωή το θες τόσο πολύ όσο αυτή την ανάσα, τότε θα το έχεις», του απαντάει ο Σοφός Δάσκαλος.

Αυτό σημαίνει Δέσμευση.

Για κάποιο λόγο σταματάμε στη μέση. Μη σου πω και στην αρχή. Θέλουμε το αποτέλεσμα αλλά όχι τον ιδρώτα. Βγαίνουμε ανατριχιασμένοι απ΄ το σινεμά μ’ αυτούς που τα κατάφεραν. Μ΄ αυτούς που τα ΄δωσαν όλα για τ’ όνειρό τους. Μ’ αυτούς που δεν τ΄ άκουγαν τα όχι. Μ’ αυτούς που έβαλαν το όραμά τους πάνω κι απ’ τη ζωή τους. Αλλά εμείς θέλουμε και την πίτα γεμάτη και το σκύλο χορτάτο. Θέλουμε ομελέτα χωρίς να σπάσουμε αβγά.

Η ιστορία είναι αληθινή. Ο Στιβ Τζομπς, ο ιδρυτής της Apple, στα δεκαοχτώ του έψαχνε για δουλειά. Πάει στα γραφεία της Atari που τότε μεσουρανούσε. Λέει στον ρεσεψιονίστ ότι θέλει να δει τον πρόεδρο της εταιρίας.

«Έχετε ραντεβού;»

«Όχι», του απαντάει ο Τζομπς.

«Τότε δεν μπορείτε να τον δείτε», του κάνει ευγενικά ο άλλος.

«Αν δεν τον δω, δεν πρόκειται να φύγω. Θα με βγάλετε σηκωτό», του απαντάει με τη γνωστή φλόγα στο μάτι ο Τζομπς.

Σε λίγο ο ρεσεψιονίστ παίρνει τη γραμματέα του προέδρου.

«Έχω έναν τρελό εδώ που θέλει να δει τον πρόεδρο». Σε λίγη ώρα ο πρόεδρος τον είδε. Και φυσικά τον προσέλαβε. Ο Τζομπς εκείνη τη μέρα πήγε να πάρει τη δουλειά. Ήταν κάθετος. Δεν είχε plan b. Αυτό σημαίνει να ‘σαι δεσμευμένος. «Ή ταν ή επί τας» το έλεγαν οι πρόγονοί μας.

Όταν τους ακούς να λένε «θα προσπαθήσω», «ελπίζω», «θα ήθελα» και κάτι τέτοια ψόφια να μην το αγοράζεις. Δε θα το κάνουν. Όταν τον ακούς να λέει «θα φέρω τον κόσμος ανάποδα», «είναι θέμα ζωής και θανάτου να πετύχω», αυτός θα το κάνει. Με χλιαρό νερό δε βράζει το αβγό. Πρέπει να κοχλάζει. Πρέπει να κοχλάζει η ψυχή σου κάθε μέρα για τ’ όνειρό σου. Και φυσικά να στρώσεις κώλο.

Τότε θα ‘χεις ό,τι θες στη ζωή σου.

Το ‘πε κι αυτό η μικρή μου κόρη.

«Καταλάβατε, ρε κορίτσια, τι θα πει δέσμευση;» τους κάνω μετά την ιστορία με τον Τζομπς.

«Εγώ κατάλαβα, μπαμπά».

«Για πες».

«Να υποσχεθείς στον εαυτό σου

ότι δε θα τα παρατήσεις ποτέ».

Να ζήσεις, αγάπη μου….

Η άνω τελεία γίνεται ερωτηματικό – Ελένη Φωτάκη

-Αν ήταν η μέχρι τώρα ζωή σου μια σκηνή από ταινία, ποια θα ήταν αυτή η σκηνή;
Ένα κλάμα, ένα στροβίλισμα κι ένας τάφος. Και γέλια. Πολλά γέλια. Μέσα και πάνω και γύρω από τον τάφο. Σαν σπουργίτια. – η σκηνή είναι δική μου κι η ταινία δεν υπάρχει.

-Γιατί αποδημούν τα πουλιά;
Δεν αποδημούν όλα τα πουλιά. Αποδημούν εκείνα για τα οποία η μη αποδημία ισοδυναμεί με αυτοκτονία.

-Αν σου έλεγαν πως αύριο θα γίνεις άγαλμα, σε ποιο σημείο θα σταματούσες για να κοιτάζεις τον κόσμο;
Έξω από την πόρτα εκείνου που αγαπάω. Αυτός είναι ο μόνος κόσμος. Μόνο που δεν τελειώνει εδώ. Μετά από καιρό, εγώ θα είμαι ένα γκρίζο άγαλμα, λερωμένο από μαρκαδόρους, κατουρημένο απ’ τα πουλιά, αυτός θα έχει πεθάνει και στο σπίτι του θα ζουν άλλοι.

-Πώς γίνεται από τη χαραμάδα να περνάει τόσο φως;
Στο σημείο αυτό, ας τιμήσουμε με ένα βαθύ χειροκρότημα, το “Μαύρο Φόντο”.

-Ποια είναι η μονάδα μέτρησης της ευτυχίας;
Το σταγονόμετρο. Δεν μετράς κάτι που δεν υπάρχει. Η ησυχία και η ανησυχία σε αναλογία που αναγεννά.

-Ξημέρωμα ή δειλινό;
Ξημέρωμα. Γιατί είναι πιο λευκό.

-Πώς γίνεται η γλώσσα μας να δένεται με γόρδιο δεσμό;
Δεν έχω απάντηση. Κρίμα για μένα ίσως, αλλά μιλάω. Εκτός αν το θεωρήσω μάταιο. Αλλά το μάταιο, δεν είναι γόρδιος δεσμός.

-Γιατί νηστεύουμε ακόμα και τον έρωτα;
Δεν νηστεύω τον έρωτα. Αντίθετα, ο έρωτας νηστεύει εμένα.

-Ποιο θα είναι το επόμενο μέσο φυλάκισης μας;
Η βασιλεύουσα βλακεία. Αυτό ήταν και το προηγούμενο.

-Μπορούμε να χορέψουμε «πάνω στο φτερό του καρχαρία;»
Κι αυτό, όπως το θέτετε, απόπειρα αυτοκτονίας είναι. Αίμα στο νερό και μετά μόνο νερό. Γι’ αυτό, παράκληση, μη βγάζετε τους ωραίους στίχους έξω από τα σπίτια τους.

_

Η Ελένη Φωτάκη είναι στιχουργός. Τελευταίοι της ολοκληρωμένοι δίσκοι: Το άσπρο μαμά νοσταλγώ, Μ’ αγαπούσες κι άνθιζε, Είδα του τρελού τα κλάματα, με τους Άγγελο Τριανταφύλλου και Μίνω Μάτσα αντίστοιχα. φωτογραφία: Μάρθα Ζμέη, με την επιμέλεια της Ευαγγελίας Θωμάκου

Το δίκιο μου

Στίχοι: Οδυσσέας Ιωάννου
Μουσική: Θέμης Καραμουρατίδης
Πρώτη εκτέλεση: Γιώτα Νέγκα

Όταν ακούω για πρώτη φορά ένα τραγούδι, είτε αυτό είναι στο ραδιόφωνο, είτε κάπου αλλού, κατά ένα μεγάλο ποσοστό μπορώ να καταλάβω ποιος το έχει γράψει. Αυτό μπορεί το διακρίνει κάποιος από τις λέξεις που χρησιμοποιεί ο κάθε στιχουργός, από το μέτρο, και φυσικά από τον εκάστοτε ερμηνευτή, από τις τυχόν συνεργασίες δηλαδή που είχε στο παρελθόν.
Στο συγκεκριμένο τραγούδι όμως έπεσα έξω. Δεν είχα τον Οδυσσέα Ιωάννου για ένα τόσο λαϊκό κομμάτι, και για ένα τόσο λαϊκό στίχο. Ήταν μια ευχάριστη έκπληξη όταν έμαθα ότι εκείνος έγραψες τους στίχους! Είχε λίγο καιρό να γράψει κάτι που να μου αρέσει και αυτό ήταν και είναι μια καλή ανάσα! Φυσικά και κατά καιρούς γράφει ωραία λαϊκά κομμάτια, αλλά αυτό είναι το κάτι άλλο!

Εγώ έχω το δίκιο μου κι εσύ τον κόσμο όλο

…ένα από τα γνωρίσματα των λαϊκών τραγουδιών είναι πως τα λένε “φάτσα φόρα”, πολύ ωραίο ξεκίνημα, σαν να σε πιάνει από το λαιμό
νομίζεις θα βρεθούμε στα μισά

…και επίσης μια πολύ καλή συνέχεια του προηγούμενου στίχου
μιλάω με τον ίσκιο μου τρομάζω με το ρόλο
…στο πρώτο μισό του στίχου φαίνεται το στοιχείο της μοναξιάς, και στο δεύτερο μισό, το στοιχείο πως όλοι μας σε αυτήν τη ζωή έστω και για μια στιγμή έχουμε παίξει κάποιο ρόλο, έχουμε υποδυθεί δηλαδή κάποιον έξω από εμάς, χωρίς να βρισκόμαστε στο θέατρο, αλλά στη ζωή
κοιμάμαι με τα μάτια μου ανοιχτά
…μια πολύ ωραία αντίθεση, μιας και αυτό –λογικά– δεν γίνεται, αλλά δεν παύει να είναι ακόμα ένας ωραίος στίχος

Εμένα με φωνάζουνε με το μικρό μου μόνο

…επίσης η ομοιοκαταληξία που μοιάζει από πριν, δηλαδή το “όλο”, “ρόλο” και τώρα το “μόνο” δυναμώνει ακόμα περισσότερα το τραγούδι μελωδικά
η σκούφια μου κρατά απ’ το
πουθενά
…πάρ’ τη σκούφια σου και βάρα με, ένα πράγμα.. είναι πολύ προφορικό το τραγούδι, τις λέξεις αυτές μπορούμε να τις ακούσουμε οπουδήποτε
κι εσένα που σε ήξερε κι η πέτρα που σηκώνω
τρομάζεις όταν έρχομαι κοντά

…για να αναλυθεί αυτός ο στίχος πρέπει να διαβαστεί όλος μαζί, στην μεν τραγουδίστρια, στην γυναίκα στην συγκεκριμένη περίπτωση, δεν την ξέρει κανένας και στον δε “εσύ” τον ξέρουν όλοι, μα όταν πλησιάζει η “άγνωστη” φεύγει μακριά, μου θυμίζει το όλο σκηνικό σενάριο από ελληνική ταινία, ασπρόμαυρη κιόλας, όπου εκεί οι διαφορές μεταξύ φτωχού και πλούσιου ήταν ακόμα μεγαλύτερες

Εγώ μετράω τα ρέστα μου να βγάλω κι άλλο μήνα
…πολύ οπτικός αυτός ο στίχος, σαν να τον βλέπεις και σαν να τον ακούς, μιας και τα ρέστα άρα τα νομίσματα έχουν ήχο
ανοίγω και δε βλέπω ουρανό

…και αυτός πολύ καλός στίχος, μιας και όλοι μας δικαιούμαστε να βλέπουμε τον ουρανό, τα αστέρια, αλλά υπάρχουν κάποιες καταστάσεις που δεν μας το επιτρέπουν
εσύ έχεις στο πιάτο σου ολόκληρη
Αθήνα
…αυτό το “σου” είναι ολόκληρος κόσμος! Καλά να βλέπεις πολύ καλή θέα και να την έχει πιάτο την Αθήνα, αλλά και στο ακριβό σου πιάτο μέσα;
ανοίγεις και χαζεύεις το κενό
…είναι τρομερές οι αντιθέσεις που δημιουργούνται σε αυτό το τραγούδι, μέσα σε δέκα συλλαβές όλη η ζωή

Εγώ έχω το δίκιο μου κι εσύ τον κόσμο όλο
νομίζεις θα βρεθούμε στα μισά
μιλάω με τον ίσκιο μου τρομάζω με το ρόλο
κοιμάμαι με τα μάτια μου ανοιχτά

Εμένα με φιλήσανε στο στόμα οι ανάγκες
…μου είπαν έλα εδώ εσύ μικρή, έλα να γνωρίσεις και εμάς, τη μοναξιά, τη δυστυχία και αφού μας γνωρίσεις τόσο θα σε φιλήσουμε κιόλας!
την έκανα τη βόλτα στα βαθιά
…συνεχίζει μεστά η αμεσότητα και η λαϊκότητα
κι εσένα το ταξίδι σου δυο καρφωμένες ράγες
νομίζεις ότι πήγες μακριά
…νομίζω πως η φράση “δυο καρφωμένες ράγες” είναι η καλύτερη του τραγουδιού! Επιτυγχάνεται για ακόμη μια φορά η αντίθεση, αλλά και η κλιμάκωση, όσο προχωράει και κυλάει το τραγούδι γίνεται ακόμα πιο έντονο, πιο δυνατό!

Εγώ μετράω τα ρέστα μου να βγάλω κι άλλο μήνα
ανοίγω και δε βλέπω ουρανό
εσύ έχεις στο πιάτο σου ολόκληρη Αθήνα
ανοίγεις και χαζεύεις το κενό
…θα το ξαναπώ για ακόμη μια φορά, θα μπορούσε πολύ εύκολα να είναι κάποιο soundtrack από μια παλιά ελληνική ταινία, έχει όλα τα στοιχεία, τον πόθο, την φτώχεια, την αντίθεση, την μιζέρια, την κακοπέραση, αλλά και την ελπίδα. Φυσικά, είναι κι ένα τραγούδι με πολιτική χροιά και με πολλά πολιτικά μηνύματα. Όμως, όλα γυρίζουν γύρω από την αγάπη. Πολλές φορές δεν αρκεί μόνο η αγάπη, υπάρχουν και άλλα ζητήματα, όπως εδώ, που μας φέρνει αντιμέτωπους αρχικά με τον εαυτό μας και πιο μετά με την κοινωνία και τις ταξικές διαφορές.

Θα κλείσω με μία ευχή, ας μη ψάχνουμε για δίκαιο και άδικο, ας είναι το αυτονόητο η καλύτερη λύση και να μην πάψουμε να προσπαθούμε ποτέ για αυτό που θέλουμε.

_

Το άρθρο γράφτηκε 3.9.2014 για λογαριασμό του “Ορφέα”.

Η άνω τελεία γίνεται ερωτηματικό – Κυριάκος Γιαλένιος

-Αν ήταν η μέχρι τώρα ζωή σου μια σκηνή από ταινία, ποια θα ήταν αυτή η σκηνή;
Αυτή εδώ.

-Γιατί αποδημούν τα πουλιά;
Γιατί έχουν δει την ομορφιά του κόσμου απο ψηλά και δεν μπορούν ν΄αποφασίσουν ποιο μέρος να απολαύσουν.

-Αν σου έλεγαν πως αύριο θα γίνεις άγαλμα, σε ποιο σημείο θα σταματούσες για να κοιτάζεις τον κόσμο;
Στο σημείο που έπαιζα χιονοπόλεμο με τον αδερφό μου όταν είμασταν  παιδιά.

Πώς γίνεται από τη χαραμάδα να περνάει τόσο φως;
Γιατί τις περισσότερες φορες μέσα από τις χαραμαδές μπορείς να δεις τον Παράδεισο.

-Ποια είναι η μονάδα μέτρησης της ευτυχίας;
Τα αγγίγματα. 

-Ξημέρωμα ή δειλινό;
Το δειλινό είναι η γραμμή αφετηρίας και το ξημέρωμα ο τερματισμός. Ανάμεσα τους έχουν γραφτεί τα τα πιο ωραία ποιήματα.

Πώς γίνεται η γλώσσα μας να δένεται με γόρδιο δεσμό;
Γιατί η καρδιά διψά συνεχώς για ακονισμένες λάμες.

-Γιατί νηστεύουμε ακόμα και τον έρωτα;
Δεν ξέρω. Θα πρέπει να ρωτήσεις αυτούς που νηστεύουν.

-Ποιο θα είναι το επόμενο μέσο φυλάκισης μας;
 Η ληθαργική αποδοχή της αποκτήνωσης.

Μπορούμε να χορέψουμε «πάνω στο φτερό του καρχαρία;»
Εγώ δεν μπορώ να χορέψω ούτε σε γήπεδο ποδοσφαίρο χωρίς να μπερδέψω τα πόδια μου. Αλλά δεν παύω να θαυμάζω την ισσοροπία των άλλων.

Συγγραφέας δύο βιβλίων:
-Η Νόσος των εραστών, εκδ. Μελάνι, 2011, εκδ. Ψυχογιός 2018
-Μόνο τα νεκρά ψάρια ακολουθούν το ρεύμα, εκδ. Ψυχογιός 2015

Ο κανίβαλος που έφαγε έναν Ρουμάνο – Δημήτρης Σωτάκης

Πάντως, τόσο μεγάλος ήταν ο πόθος μου για την Ιονέλα, που κατά τη διάρκεια του ταξιδιού δεν έχανα ευκαιρία να την κοιτάω με μια αχόρταγη πείνα και να της χαϊδεύω την πλάτη, ακόμη και τα πόδια, κρυφά από τα βλέμματα των άλλων. Η ίδια ήθελε ακριβώς αυτό που ήθελα και εγώ, όπως πάντα άλλωστε, όμως έβρισκε τον τρόπο και μου ξεγλιστρούσε, προφανώς από την ανησυχία της μη γίνουμε αντιληπτοί. Ήταν η γυναίκα μου, ακόμα και ένας κρετίνος θα μπορούσε να διαπιστώσει, ζούσαμε πια ο ένας για τον άλλο, δεν είχε σημασία αν η γνωριμία μας ήταν τόσο πρόσφατη, πόσες φορές άλλωστε δεν αντιλαμβανόμαστε ότι κάτι μοιραίο συμβαίνει στη ζωή μας, το οποίο απλώς αποδεχόμαστε ως αδιαμφισβήτητη πραγματικότητα; Αυτό ακριβώς ήταν. Μια πραγματικότητα. Και κανείς δεν έχει την ψυχική δύναμη να κοντράρει τη μοίρα, να αντιταθεί σε μια ζωή που εμφανίζεται μπροστά στα ανίσχυρα μάτια του, η ζωή είναι αυτή που δεν κάνει καμία ερώτηση, κυλάει αυθύπαρκτη και αδιαπραγμάτευτη.

_

Κέδρος, 2017
232 σελ.
ISBN 978-960-04-4862-7

Η άνω τελεία γίνεται ερωτηματικό – Ζαχαρούλα Βαλαβάνη

-Αν ήταν η μέχρι τώρα ζωή σου μια σκηνή από ταινία, ποια θα ήταν αυτή η σκηνή;
Funeral Monologue from Synecdoche, New York.

-Γιατί αποδημούν τα πουλιά;
Λέγεται πως το κάνουν για την ανεύρεση τροφής. Μην τους πιστεύετε. Έκανε κίνημα ο «γλάρος Ιωνάθαν» και τους άνοιξε τα μάτια.

-Αν σου έλεγαν πως αύριο θα γίνεις άγαλμα, σε ποιο σημείο θα σταματούσες για να κοιτάζεις τον κόσμο;
Σε ένα μαγικό διάφανο σύννεφο που θα έκανε τον γύρο του κόσμου ξανά και ξανά.

-Πώς γίνεται από τη χαραμάδα να περνάει τόσο φως;
Η χαραμάδα προέρχεται από φθορά και κακή κατασκευή.
Πρώτα η καρδιά σπάει, μετά ανοίγει. Το φως είναι πάντα εκεί και μας περιμένει.

-Ποια είναι η μονάδα μέτρησης της ευτυχίας;
Η στιγμή που ζει μέσα στο άχρονο.

-Ξημέρωμα ή δειλινό;
Η ψυχή μου θα σου πει ξημέρωμα. Το σώμα μου θα σου πει δειλινό. Αυτά που φαινομενικά μοιάζουν δύο, είναι ένα.

-Πώς γίνεται η γλώσσα μας να δένεται με γόρδιο δεσμό;
Η γλώσσα ακολουθεί την σκέψη. Αν οι σκέψεις είναι χαοτικές όλη η ζωή μοιάζει με γόρδιο δεσμό.

-Γιατί νηστεύουμε ακόμα και τον έρωτα;
Φοβόμαστε να χάσουμε τον έλεγχο και ξεχνάμε πως ο έλεγχος είναι μια ψευδαίσθηση για να νιώθουμε ασφαλείς. Που και η ασφάλεια μεγάλο ψέμα είναι.

-Ποιο θα είναι το επόμενο μέσο φυλάκισης μας;
Το ίδιο που μας στοιχειώνει πάντα. Ηλιθιότητα. Η λήθη του ήλιου δηλαδή. Ξεχάσαμε το φως. Συνηθίσαμε τόσο την σκιά που την πιστέψαμε για αλήθεια.

-Μπορούμε να χορέψουμε «πάνω στο φτερό του καρχαρία;»
Θα σου απαντήσω με λόγια του αγαπημένου μου Καζαντζάκη:
«Κατάλαβα πως, όταν φοβάσαι ένα πράμα, θες λιοντάρι είναι αυτό, θες άνθρωπος, θες φάντασμα, να πέφτεις απάνω του με τα μούτρα, και θα δεις, φεύγει ευτύς από πάνω σου ο φόβος.  Αυτό ’ναι όλο το μυστικό».

_

Η Ζαχαρούλα Βαλαβάνη γεννήθηκε και μεγάλωσε στην Εύβοια. Ζει στην Αθήνα. Σπούδασε θέατρο στη δραματική σχολή του Γεώργιου Αρμένη και συμβουλευτική στο κολλέγιο ανθρωπιστικών επιστημών ICPS. Είναι ηθοποιός, αρθρογράφος, συγγραφέας και σύμβουλος ψυχικής υγείας. Το 2017 κυκλοφόρησε το πρώτο της βιβλίο, μια ποιητική συλλογή με τίτλο «Ιερή γνωριμία» και το 2018 εξέδωσε το δεύτερο βιβλίο της «Έξω από τη λήθη», μια νουβέλα μυστηρίου και φαντασίας από τις εκδόσεις Άνιμα.

Ηλεκτρικός Θησέας

Στίχοι: Δημήτρης Βάρος
Μουσική: Γιάννης Μαρκόπουλος
Πρώτη εκτέλεση: Μαρία Φωτίου & Παύλος Σιδηρόπουλος

Στο παρόν τραγούδι καταλυτική ήταν η βοήθεια του φίλου Φραγκίσκου Βασιλείου.

Με κάτασπρο πανί ένα καράβι απ’ το πενήντα έχει να φανεί
και συ βιδώθηκες μες στο λιμάνι με ανθοδέσμη που ‘χει μαραθεί.

…Ο Θησέας ξεκίνησε με το “καράβι” από την Αθήνα προς την Κρήτη για να βρει και να σκοτώσει τον Μινώταυρο. Ο Μινώταυρος σκότωνε κάθε εννιά χρόνια, εφτά νέους Αθηναίους και εφτά νέες Αθηναίες, σύμφωνα με μια ποινή που είχε ορίσει ο βασιλιάς Μίνωας. Πριν το ταξίδι ο Θησέας κι ο πατέρας του, ο Αιγέας, συμφώνησαν πως αν καταφέρει και γυρίσει ζωντανός, το καράβι θα έχει άσπρα πανιά. Σε αντίθετη περίπτωση θα έχει μαύρα. Στον παραπάνω στίχο, το πενήντα, σηματοδοτεί τη λήξη του εμφυλίου πολέμου, στον οποίο νίκησαν οι δυνάμεις που μέχρι σήμερα έχουν την εξουσία. Το καράβι δεν φάνηκε ακόμα, διότι ο Θησέας δεν έχει σκοτώσει τον Μινώταυρο που μας εξουσιάζει. Τα χρόνια περνούν, αλλά, πολλοί περιμένουν αυτό το καράβι με τα άσπρα πανιά κι ας “έχει μαραθεί η ανθοδέσμη”.
Ηλεκτρικός Θησέας σε πηγάδι κι η Αριάδνη έχει μουγκαθεί
ηλεκτρικός Θησέας σε πηγάδι κι η Αριάδνη έχει μουγκαθεί.

…Η Αριάδνη ήταν η κόρη του Μίνωα που ερωτεύτηκε τον Θησέα. Ήταν αυτή που τον βοήθησε καταλυτικά για να βγει από το λαβύρινθο του Μινώταυρου. Ο μίτος της Αριάδνης ήταν το κάτι παραπάνω για να μπορέσει ο Θησέας να φέρει εις πέρας την αποστολή του. Ο “Ηλεκτρικός Θησέας”, είναι ο σύγχρονος Θησέας. Είναι ο σύγχρονος ήρωας της καθημερινότητας ή ο λαός που παλεύει για να σκοτώσει τον «Μινώταυρο», αυτόν δηλαδή που τον καταπιέζει και ευθύνεται για τα δεινά και τις αδικίες που έχει προκαλέσει στη κοινωνία. Ωστόσο σύμφωνα με τον στίχο, αυτός βρίσκεται παγιδευμένος μέσα σε “πηγάδι”, θέλοντας να μας πει ότι ο «Ηλεκτρικός Θησέας» είναι σε αδράνεια κι εγκλωβισμένος. Με την “Αριάδνη” παρομοιάζεται «αυτός» που μπορεί να βοηθήσει το λαό, ώστε να βγει από το “πηγάδι”. Ωστόσο «αυτός» δεν υπάρχει ή καλύτερα δεν ακούγεται γι αυτό κι “έχει μουγκαθεί”.

Σε εδίκασαν να σπαταλάς τα χρόνια σε μια ζωή χωρίς προοπτική.
…Στίχος απλός και κατανοητός, δυστυχώς πολύ επίκαιρος και διαχρονικός. Όπως λέει, όμως, κι ένα άλλο τραγούδι «Τίποτα δεν πάει χαμένο, στη χαμένη σου ζωή».
Χάνεσαι σαν το γλάρο στην Ομόνοια και όταν ψάχνεις λύση στην φυγή.
…Ξεκάθαρος στίχος κι εδώ. Τα αδιέξοδα προβλήματα μπορεί να οδηγήσουν στα ναρκωτικά
Πληρώνεις όσο-όσο τα διόδια και κομματιάζεσαι στην εθνική.
…Αυτός ο στίχος μπορεί να έχει δύο έννοιες. Η πρώτη, είναι αυτό που αντικειμενικά συμβαίνει όσον αφορά τα “διόδια” και την “εθνική”. Όμως, αν το συνδέσουμε με τον παραπάνω στίχο τα «διόδια» μπορεί να είναι τα χρήματα για την αγορά ναρκωτικών, και η «εθνική» ο άσχημος κι επικίνδυνος δρόμος που οδηγούν.
Ηλεκτρικός Θησέας σε πηγάδι κι Αριάδνη έχει μουγκαθεί.

…Η επανάληψη είναι η μητέρα της μαθήσεως

Ποιος είναι ισοβίτης στο σκοτάδι ποιος αλαφιάζει δίχως πληρωμή;
…Ο στίχος-ερώτηση στοχεύει κατευθείαν τον ακροατή. Ξαφνικά αντιλαμβανόμαστε ότι ίσως να είμαστε κι εμείς «ισοβίτες». Σίγουρα δεν το θέλουμε κι αισθανόμαστε κάποια ντροπή αν είμαστε κι εμείς ένας απ’ αυτούς που “αλαφιάζουν δίχως να πληρώνονται”. Θα προσπαθήσουμε να βγούμε από το στόχαστρο του στιχουργού γιατί δεν το αντέχει η συνείδησή μας. Εάν αυτό συμβεί, τότε το τραγούδι πετυχαίνει το σκοπό του, απελευθερώνοντας έτσι, την τεράστια δύναμη της τέχνης.
Ποιος σκύβει στους αφέντες το κεφάλι και ποιος τα βράδια κλαίει σαν παιδί;

…Από τους πιο δυνατούς στίχους του τραγουδιού. Στο πνεύμα του προηγούμενου. Στοχοποιεί αυτούς που ενώ βρίζουν τα βράδια όσους βρίσκονται ψηλά και τους καταδειναστεύουν, την ύστατη ώρα π.χ. μιας απεργίας, σκύβουν το κεφάλι. Δυστυχώς ο στίχος αναφέρεται στην πλειοψηφία του ελληνικού λαού.
Ποιος ονειρεύεται πως κάποιοι άλλοι βγαίνουν και κάνουν πρώτοι την αρχή;
…Στοχοποιεί αυτούς που έχουν μάθει να ζουν με τη λογική της ανάθεσης των προβλημάτων τους, σε άλλους. Εδώ πάλι αναφέρεται στην πλειοψηφία του λαού, γι αυτό κι ο στιχουργός επιμένει ότι ο ηλεκτρικός Θησέας βρίσκεται σε πηγάδι.
Ηλεκτρικός Θησέας σε πηγάδι κι η Αριάδνη έχει μουγκαθεί.

Ξανά μέχρι να το κατανοήσουμε.

Ναυάγια ονείρων αρμενίζουν και τα κεφάλια γέμισαν σκουριά.
…Ολόκληρη η στροφή απευθύνεται πάλι στον ακροατή. Του εξηγεί αρχικά ότι τα “όνειρα” που του τάξανε έχουν “ναυαγήσει”. Τα “κεφάλια” αυτών που ευθύνονται για τη σημερινή κατάσταση “γέμισαν σκουριά” θέλοντας να δείξει στον ακροατή το παλιό και γερασμένο κοινωνικοπολιτικό σύστημα που ζούμε.
Στα σούπερ μάρκετ τέλειωσε η ελπίδα και συ κοκάλωσες στη σκαλωσιά.

…Προσπαθεί καθαρά να αφυπνίσει συνειδήσεις. Τα “σουπερ μάρκετ” αντιπροσωπεύουν τη λογική της υπερκατανάλωσης που μας έχουν επιβάλλει μέσω της διαφήμισης. Είναι ο λόγος που για τον στιχουργό “τελείωσε η ελπίδα” ή το γράφει μόνο και μόνο για να προβληματίσει και να ξυπνήσει την εργατική τάξη που “κοκάλωσε στη σκαλωσιά;”.
Πού πήγαν οι τρακόσιοι του Λεωνίδα και τι θα πούμε τώρα στα παιδιά;
…Επίκληση στο συναίσθημα. Δεν θα μπορούσε να λείπει, από ένα έντονα πολιτικό τραγούδι. Προσπαθεί να πιάσει τον ακροατή στο φιλότιμο.
Προσπαθεί να τον πείσει για την αναγκαιότητα του αγώνα και της πάλης, για να αλλάξει αυτός ο κόσμος, ώστε τα “παιδιά” να ζήσουν σ’ ένα καλύτερο μέλλον.

Ηλεκτρικός Θησέας; Και τα λοιπά.
…Απαντάει στην ερώτηση του με ερώτηση. Ο “ηλεκτρικός Θησέας” βρίσκεται σε πηγάδι… με λίγα λόγια ο λαός σήμερα δεν αντιδρά. Σίγουρα ο ακροατής δεν το θέλει αυτό. Θέλει τουλάχιστον να πει στα παιδιά του ότι αντέδρασε. Εάν συμβεί αυτό, ο στιχουργός έχει πετύχει το σκοπό του.

Φοβάσαι ότι θα ‘ρθει καταιγίδα και θα μας πνίξει όξινη βροχή,

…Γενικά το τραγούδι, την εποχή που γράφτηκε, αναφέρεται στην προσωρινή ήττα του εργατικού κινήματος που ακόμα και σήμερα είναι πολύ πίσω από τις ανάγκες της εποχής. Ο παραπάνω στίχος ίσως αναφέρεται στα μικροαστικά στρώματα της κοινωνίας που ανέκαθεν ήταν πιο συντηρητικά.
βάλε σε γυάλα μέσα την πατρίδα και κρύψε την καλά μέσα στη γη.

…Η “γυάλα”, εμένα προσωπικά, μου θυμίζει φυλακή.
Μήπως την ψάχνουν σαν την Ατλαντίδα αφού η Πανδώρα ανοίγει το κουτί;
…Κάποιοι ψάχνουν τη χαμένη πατρίδα την ώρα που η “Πανδώρα” σκορπίζει στην ανθρωπότητα όλα τα δεινά και τις ασθένειες που ήταν κρυμμένες μέσα στο “κουτί”.
Ηλεκτρικός Θησέας σε πηγάδι κι η Αριάδνη έχει μπερδευτεί.
…Εδώ έχουμε αλλαγή ρήματος. Η “Αριάδνη” πλέον “έχει μπερδευτεί”.

Ψηφοθηρία, λόγοι κι εμβατήρια ποτέ δεν έφεραν την αλλαγή
…Η μακροχρόνια εναλλαγή αστικών κομμάτων στην κυβέρνηση κι ο τρόπος που «ψάρευαν» ψήφους οδήγησε τον στιχουργό να βγάλει το παραπάνω συμπέρασμα.
Για αυτό και χάθηκες στα σφαιριστήρια και μες στα γήπεδα την Κυριακή.

…Με αυτόν τον στίχο θέλει να δείξει την απογοήτευση όλων όσων πίστεψαν στην αλλαγή και εξαπατήθηκαν, διότι περίμεναν πως μια κυβέρνηση, χωρίς αυτοί να αγωνιστούν και να κάνουν θυσίες, θα τους έλυνε τα προβλήματα.
Τώρα καθώς κοιτάς τα διυλιστήρια ρωτάς ποιοι σ’ έχουν βάλει στο κλουβί

…Ίσως ο πιο ταξικός στίχος του τραγουδιού. Στοχεύει κατευθείαν την αστική εξουσία, την άρχουσα τάξη, τους βιομήχανους. Μας λέει ξεκάθαρα ότι αυτοί και μόνο αυτοί ευθύνονται για τα προβλήματα του λαού και της κοινωνίας.
Ηλεκτρικός Θησέας σε πηγάδι κι η Αριάδνη έχει τρελαθεί.

…Εδώ πάλι έχουμε αλλαγή ρήματος. Η “Αριάδνη” τώρα “έχει τρελαθεί”, δείτε πόσο εύστοχα χρησιμοποιεί ο στιχουργός τα ρήματα. Πρώτα γίνεται μουγκή, μετά μπερδεύετε και μετά τρελαίνεται, φυσική ροή των πραγμάτων δηλαδή, τοποθετημένη στο τραγούδι.

Να κλείσεις θες πληγή θανατηφόρα και μες στα νέα ψάχνεις για δουλειά.

…Η οικονομική πληγή είναι μεγάλη γι αυτό οπωσδήποτε πρέπει να βρεις δουλειά.
Τα δάκρυα σου γίνονται μαστίγια και τον λαιμό σου σφίγγουν σα θηλιά.

…Απογοήτευση και θλίψη για όσα σου συμβαίνουν.
Όσα τα κέρδισες με τα μαρτύρια τα παζαρεύουν πάλι στα χαρτιά.

…Όλες τις κατακτήσεις και τα δικαιώματα που κέρδισε η εργατική τάξη με τους αγώνες και τις θυσίες της, έρχονται σήμερα και με έναν νόμο, τις παίρνουν πίσω.
τρέχεις να ψάξεις μες στα καταφύγια και βρίσκεις μιαν αιχμάλωτη γενιά.
…Τα “καταφύγια” κατά την γνώμη μου είναι τα πανεπιστήμια γιατί εκεί υπάρχει άσυλο κι εκεί υπάρχει και η νέα γενιά, η νέα βάρδια της εργατικής τάξης, που της ετοιμάζουν ένα άσχημο μέλλον.

Μια πλαστική ανέμισες σημαία, πίστεψες σ’ έναν άγνωστο θεό
…Ο στίχος εδώ είναι μια άλλη εκδοχή του προηγούμενου στίχου «ψηφοθηρία, λόγοι κι εμβατήρια…».
Κρέμασες το μυαλό σε μια κεραία ειδήσεις σίριαλ και τσίχλα ροκ.
…Τηλεόραση: ειδήσεις, σίριαλ, φθηνό ροκ. Πλύση εγκεφάλου με λίγα λόγια, “τσίχλα ροκ” είναι όλα εκείνα τα γνωστά συγκροτήματα όπου οι τραγουδιστές τους βγαίνουν στα πρωινά και στα μεσημεριανά και τραγουδάνε…
Και πώς θα ξημερώσει άλλη μέρα όταν τα λάθη κλέβουν τον καιρό;
Και πώς θα ξημερώσει άλλη μέρα όταν το ψέμα σέρνει τον χορό;

…Πολλοί δυνατοί στίχοι κι επίκαιροι.

Ζωγράφισε έναν ήλιο στο ταβάνι, μίλησε με τ’ αγέρι της νυχτιάς
και χόρεψε μαζί με τη σκιά σου στους ήχους μιας αδύναμης καρδιάς.

…Απευθυνόμενος στον ακροατή του λέει -με πολύ ωραία λόγια- να προσπαθήσει να χαλαρώσει, να σκεφτεί μόνος κάποια πράγματα, να προβληματιστεί για να απαντήσει στο παρακάτω δίλημμα.
Πάρε τηλέφωνο την μοναξιά σου ή βγες ξανά στον δρόμο της φωτιάς
πάρε τηλέφωνο την μοναξιά σου ή βγες ξανά στον δρόμο της φωτιάς.

…Ή θα μείνεις μόνος σου στην κρίση ή θα βγεις στο δρόμο του αγώνα, να παλέψεις, να ενώσεις κι εσύ τη φωνή σου με τους χιλιάδες, εκατομμύρια σαν κι εσένα, επίσης, τον καλύτερο στίχο μας το φύλαξε για το τέλος! Ένα σύνθημα που θα έπρεπε να ακούγεται από τα ηχεία αυτού του τόπου.

_

Το άρθρο γράφτηκε 10.07.2014 για λογαριασμό του “Ορφέα”.

Η άνω τελεία γίνεται ερωτηματικό – Θοδωρής Κοτονιάς

-Αν ήταν η μέχρι τώρα ζωή σου μια σκηνή από ταινία, ποια θα ήταν αυτή η σκηνή;
The Blues Brothers – Rawhide scene

-Γιατί αποδημούν τα πουλιά;
Ίσως επειδή δεν έχουν σκέψη και φόβο, από ελευθερία να αναζητούν την Άνοιξη. Μπορεί και να μην μπορούν να κελαηδούν αν δε νοσταλγήσουν. Μου έρχονται στο νου δυο μαντινάδες από τις ποιο όμορφες που έχω ακούσει, είναι του Μιχάλη Σταυρακάκη και Γιώργου Βιτώρου:

”Μηδέ πουλί, μηδέ φωλιά και το κλαδί ξερό είναι
ότι κι αν χτίσω το χαλάς ανάθεμά σε χρόνε!
Στην γκρεμισμένη τους φωλιά απάνω κελαηδούνε
γι’ αυτό ζηλεύγω των πουλιών κι όχι γιατί πετούνε”

-Αν σου έλεγαν πως αύριο θα γίνεις άγαλμα, σε ποιο σημείο θα σταματούσες για να κοιτάζεις τον κόσμο;
Στη πλατεία Συντάγματος με ανοιχτές αγκάλες.

-Πώς γίνεται από τη χαραμάδα να περνάει τόσο φως;
Αρκεί μια μικρή χαραμάδα για τον ήλιο, αρκεί να έχεις χώρο ανοιχτό, κενό, για να τον φωτίσει…

-Ποια είναι η μονάδα μέτρησης της ευτυχίας;
Η στιγμή. Οι στιγμές που υπάρχουμε με τη καρδιά ανάμεσα στους χτύπους. Η γαλήνη της παύσης ανάμεσα στις νότες.

-Ξημέρωμα ή δειλινό;
Ξημέρωμα… Έχεις όλη τη μέρα μπροστά σου, προλαβαίνεις.

-Πώς γίνεται η γλώσσα μας να δένεται με γόρδιο δεσμό;
Μονολογεί ο νους και δε την αφήνει εύκολα.

-Γιατί νηστεύουμε ακόμα και τον έρωτα;
Γιατί γίνανε όλα κρέας.

-Ποιο θα είναι το επόμενο μέσο φυλάκισης μας;
Η λήθη. Ο κορεσμός από την εύκολη ψευτοϊκανοποίηση σε παραδεισένια 3D κρατητήρια.

-Μπορούμε να χορέψουμε «πάνω στο φτερό του καρχαρία;»
Σημαντικό είναι ακόμα και αν φοβάσαι να μη δειλιάζεις.
Μπορούμε.

_

Τραγουδοποιός, τραγουδιστής και εμπνευστής της ανοιχτής μουσικής παρέας ”Μακρινά ξαδέρφια” ξεκίνησε τη ”δράση” του λίγο πριν το 2000 ως καταθέτοντας ως σήμερα πολλά τραγούδια, κυκλοφορώντας δίσκους, όπως «Αποδοχή κληρονομιάς» (2003), «Περιμένοντας το Θείο» (2004), «Καλό ταξίδι» (2007), και «Τα κλειδιά» (2014).
Έκπληξη στο δίσκο «Καλό ταξίδι» ήταν η διασκευή του τραγουδιού των Monthy Pythons, από την ταινία “Life of Brian”, “ALWAYS LOOK AT THE BRIGHT SIDE OF LIFE”, σε ελληνική απόδοση “Η φωτεινή πλευρά της ζωής” να το τραγουδούν μαζί με τον Θοδωρή Κοτονιά οι ηθοποιοί Θοδωρής Αθερίδης, Αντώνης Καφετζόπουλος, Σπύρος Παπαδόπουλος και Γρηγόρης Ψαριανός.
Πολλά από τα τραγούδια του έχουν ήδη ταξιδέψει ραδιοφωνικά με μεγάλη επιτυχία, όπως το τραγούδι “Τα κλειδιά” από την συμμετοχή του Θοδωρή Κοτονιά στον τελικό των αγώνων τραγουδιού της στέγης γραμμάτων και τεχνών το 2011. Δίνοντας πάντα το παρών κάθε χρόνο με αρκετές παραστάσεις σε πολλές μουσικές σκηνές, εντός κι εκτός Αθήνας, συνεργάστηκε με καταξιωμένους καλλιτέχνες, Ψαραντώνη, Χάικ Γιαζιτζιάν, Γιώργο Νταλάρα, Μάνο Αχαλινωτόπουλο, Σοφία Παπάζογλου, Μελίνα Κανά, Γλυκερία, Ελευθερία Αρβανιτάκη, Δημήτρη Ζερβουδάκη, και πολλούς άλλους.
Το ύφος της συνθετικής του γραφής και της ερμηνείας συναντάει τις φόρμες του παραδοσιακού ήχου και το λυρισμό της μπαλάντας μέσα από ροκ.

Διόδια

Στίχοι: Πόλυς Κυριάκου
Μουσική: Σταύρος Σιόλας
Πρώτη εκτέλεση: Σταύρος Σιόλας & Φωτεινή Βελεσιώτου

Δεν υπάρχουν και πολλά λόγια γι’ αυτό εδώ το κομμάτι, για εμένα το πιο όμορφο τραγούδι του 2013!

Τώρα θα δεις τα χρώματα ν’ αλλάζουνε
…ποια χρώματα όμως εννοεί ο στιχουργός; προφανώς για τα σκούρα χρώματα, που συμβολίζουν τη μοναξιά, τη θλίψη, τη μελαγχολία, αλλά αλλάζουν και γλυκαίνουν με κάποιο τρόπο, πώς; θα το μάθουμε παρακάτω…
και τα βουνά να σμίγουν ένα-ένα.
…εδώ περνάμε στην μεταφυσική, μου έρχονται δυο πράγματα ακούγοντας τον στίχο αυτό: πρώτον, άμα δεν πάει ο Μωάμεθ στο βουνό, θα πάει το βουνό στο Μωάμεθ και δεύτερον άλλο ένα απόφθεγμα για τον έρωτα, πως η αγάπη μετακινεί βουνά
…έχω ξανά πει πως οι στίχοι δεν είναι θεόσταλτο δώρο, δεν κατεβαίνουν ούτε από το πουθενά, ούτε από το άπειρο, όμως έρχονται δειλά-δειλά την στιγμή του γραψίματος, έρχονται στον στιχουργό γεγονότα και καταστάσεις που έχει ζήσει και απλά τα αλλάζει έτσι ώστε να τον βολεύουν στα δικά του “μέτρα”

Άγγελοι σα θνητοί θα σ’ αγκαλιάζουνε

…μοιάζει λίγο με sci-fi ταινία…
εχθροί θα σου μιλούν αγαπημένα.
…όπως και αυτός ο στίχος, έστω κι αν είναι πιο φυσιολογικός

Τώρα θα πιω νερό απ΄το ποτήρι σου
…εδώ όμως ξεπερνάει όλους τους στίχους, μακράν ο καλύτερος στίχος του τραγουδιού, ο πιο απλός, ο πιο κατανοητός στίχος, ο πιο καθημερινός
…τέτοιοι στίχοι είναι που λείπουν από το ελληνικό τραγούδι, θυμίζει την στιχουργική του Γκάτσου, που σε φόρτιζε συναισθηματικά με τις πιο απλές λέξεις

δικά σου θα’ναι πια όσα δεν έχω.
ωραία ανατροπή και εδώ μεταφυσικό, αλλά σίγουρα καλύτερο νόημα από τα άλλα
Θα σπρώξω ουρανό στο παραθύρι σου

…μεταφυσική δεύτερη φύση
κι ό,τι δεν άντεχα θα το αντέχω.
…πολύ πιο κατανοητός στίχος εδώ πέρα, οι στίχοι που πατάνε στη γη όπως αυτός εδώ, απέχουν αρκετά από κάποιον στίχο που σκέφτεσαι ένα δευτερόλεπτο για να καταλάβεις τι εννοεί ο στιχουργός και εν τέλει μπορεί και να μην καταλάβεις ποτέ τι ήθελε να πει

Τώρα θα πιάσω σπίτι στον παράδεισο

…ε νομίζω πως όλοι θέλουμε…
τσάμπα οικόπεδο σε παράλια
…και αυτό καλό είναι, ειδικά στον καιρό της κρίσης
Του έρωτα θα βάλω το πουκάμισο
και θα νικήσω δίχως πανοπλία

…ποίηση, με μια λέξη· και εδώ μοιάζει με μεταφυσική, αλλά οι λέξεις που χρησιμοποιεί ο Κυριάκου μας είναι πιο οικίες, τις φοράμε…
…και ίσως μια απάντηση στον στίχο του Μάνου Ελευθερίου “η πανοπλία που φοράς είναι κι αυτή της συμφοράς και στολισμένη με τα ψεύτικα στολίδια”

Τώρα θα δεις μες στης ψυχής τα υπόγεια
τραπέζι με ψωμί νερό κι αλάτι

…οι τελευταίοι στίχοι συνήθως είναι και πιο δύσκολοι, οι πιο εγκεφαλικοί, έτσι κι εδώ… ουσιαστικά πρώτα γράφονται οι ομοιοκαταληξίες και ύστερα τα άλλα λόγια, αυτό σηματοδοτεί μικρότερο νόημα

τώρα που δεν υπάρχουνε διόδια
…το τραγούδι επίσης έχει πολιτική χροιά, και αυτό είναι πολύ σημαντικό, μερικοί μόνο στίχοι να δίνουν ποιητικές αναφορές στην κοινωνία, στην πολιτική, στην αγάπη
…αλλά εδώ γίνεται η μεγάλη ανατροπή και μεγεθύνει ακόμη περισσότερο το κομμάτι, εδώ ο στιχουργός χρησιμοποιεί την ειρωνεία για να μας επισημάνει πως στην αγάπη δεν υπάρχουν όρια, ούτε σύνορα, ούτε ουρές αναμονής, ούτε πρέπει να πληρώσεις αντίτιμο για να περάσεις από την άλλη, μιας και τα διόδια φυτρώνουν ολοένα με πιο γρήγορο ρυθμό, αλλά…
που πέφτει σαν ζεστή βροχή η αγάπη.
…αλλά η αγάπη πέφτει σιγά-σιγά και κυλάει στα σώματα αυτών που θέλουν να αγαπήσουν και να αφεθούν στα χέρια του άλλου, χωρίς χρονοτριβές, χωρίς διαλείμματα

_

Το άρθρο γράφτηκε 2.5.2014 για λογαριασμό του “Ορφέα”.

Η άνω τελεία γίνεται ερωτηματικό – Γρηγόρης Πολύζος

-Αν ήταν η μέχρι τώρα ζωή σου μια σκηνή από ταινία, ποια θα ήταν αυτή η σκηνή;
Αν το ήξερα θα ήξερα και την συνέχεια και αυτό δεν το θέλω με τίποτα.

-Γιατί αποδημούν τα πουλιά;
Γιατί δεν συμβιβάζονται. Θέλουν κάθε φορά να ζήσουν στο έπακρο. Καλά κάνουν!

-Αν σου έλεγαν πως αύριο θα γίνεις άγαλμα, σε ποιο σημείο θα σταματούσες για να κοιτάζεις τον κόσμο;
Στην πλατεία Μοναστηρακίου, γιατί βλέπεις τους πάντες και τα πάντα.

Πώς γίνεται από τη χαραμάδα να περνάει τόσο φως;
Γιατί η θέληση και η ψυχική δύναμη  μετράνε περισσότερο από τα όποια εμπόδια.

-Ποια είναι η μονάδα μέτρησης της ευτυχίας;
Το πόσο αναπολούμε το παρελθόν και περιμένουμε το μέλλον.

-Ξημέρωμα ή δειλινό;
Δειλινό, για τα χρώματα.

Πώς γίνεται η γλώσσα μας να δένεται με γόρδιο δεσμό;
Μάθαμε γραμματική, συντακτικό, ανάγνωση αλλά όχι αληθινή επικοινωνία.

-Γιατί νηστεύουμε ακόμα και τον έρωτα;
Γιατί φοβόμαστε να “εκτεθούμε”.

-Ποιο θα είναι το επόμενο μέσο φυλάκισης μας;
Η εικόνα του εαυτού μας που προβάλουμε στο social media.

Μπορούμε να χορέψουμε «πάνω στο φτερό του καρχαρία;»
Κάθε μέρα αυτό δεν κάνουμε;

_

Είμαι 31 χρόνων, συνθέτης και καθηγητής μουσικής. Έχω 2 προσωπικούς δίσκους στον χώρο του έντεχνου τραγουδιού με συνεργασίες τις οποίες καμαρώνω. Τώρα ετοιμάζω την τρίτη μου δουλειά. Παράλληλα γράφω και έργα κλασικής μουσικής.

Τα μεροκάματα

Στίχοι: Δημήτρης Παπαχαραλάμπους
Μουσική: Χρυσόστομου Καραντωνίου
Πρώτη εκτέλεση: Πάνου Παπαιωάννου

Το εν λόγω τραγούδι κέρδισε το βραβείου κοινού στους φετινούς “Αγώνες Ελληνικού Τραγουδιού”.

Μικρά τα μεροκάματα
τα δωρεάν πιο λίγα

…από τον πρώτο κιόλας στίχο φαίνεται πως θα μας μιλήσει για την σημερινή Ελλάδα, για αυτό που συμβαίνει τώρα
…επίσης, μου θυμίζει τον στίχο του Σ. Κραουνάκη στο «Ζωή νταλίκα κόκκινη», «Τα εργοστάσια μεγάλα, τα μεροκάματα μικρά»

ξεκίνησα χαράματα

…για να ξεκινήσει κάποιος χαράματα, πρέπει να το έχει αποφασίσει από την προηγούμενη, κάτι που σε αυτήν την εποχή δεν συμβαίνει, δεν έχουμε πλάνο, δεν έχουμε ιδέες, δεν έχουμε όρεξη, δεν έχουμε όνειρα, δεν, δεν δεν…
μα πουθενά δεν πήγα
…είπαμε πως αγγίζει την πραγματικότητα, αυτή όμως η εποχή και όρεξη να έχεις δεν βοηθάει να κάνεις κάτι καλό

Φθηνά τα λόγια τα πολλά
και ακριβή μια λέξη

…και κάπου εδώ το κομμάτι απογειώνεται, υπέροχος στίχος, αποτυπώνει ακριβώς το σήμερα και την κοινωνία. Ερωτικός στίχος, αλλά και πολιτικός… από τις βρύσες μας τώρα κυλάει το αμίλητο νερό και έτσι πάψαμε να μιλάμε για τα προβλήματά μας και τις ανησυχίες μας, πάψαμε εν γένει να εκφραζόμαστε! Πραγματικά, δε ξέρω τον ακριβή λόγο, ίσως από φόβο, από ντροπή, ίσως πάλι από συνήθεια!
ποιος αγοράζει ποιος πουλά
…εδώ μια ρητορική ερώτηση…
και ποιος μου τα’ χει κλέψει
…και εδώ πάλι…
…αν και περισσότερο στον τέταρτο στίχο, ο στιχουργός πίεσε την ομοιοκαταληξία να βγει, παρά ήθελε να βγάλει αυτό το νόημα

Δεν είναι που προσπάθησα
όσο κανείς δεν ξέρει
είναι που όσα κράτησα
μου κάψανε το χέρι

Δεν είναι που κουράστηκα
να περιμένω κάτι
είναι που δεν φαντάστηκα
ότι ποτέ δε θα ’ρθει.
…και αυτά τα δύο ρεφρέν και τα άλλα δύο από κάτω, δεν έχουν τόσο μεγάλη έπαρση, σε σχέση με το υπόλοιπο του κομματιού, θα έλεγα πως μπήκαν για να μπουν, δεν έχουν κάτι το ιδιαίτερο για να σε ξεπετάξουν. Βέβαια, δένουν αρμονικά με το νόημα

Μικρά τα μεροκάματα
…αποτελεί αδιαμφισβήτητα ένα από τα σύγχρονα πολιτικά τραγούδια
και οι αγκαλιές πιο λίγες
…γιατί άραγε όσο μικραίνουν οι μισθοί, να λιγοστεύουν και τα χάδια;
σε κοίταξα κατάματα
εσύ όμως δεν με είδες

…παίζει με τις αντιθέσεις ο στιχουργός καθ’ όλη την διάρκεια του κομματιού
…αν προσέξετε, οι πρώτοι στίχοι είναι καλύτεροι από τους άλλους δύο, δεν επιτυγχάνεται δηλαδή, τόσο πολύ η κορύφωση στο συγκεκριμένο τραγούδι…

Φθηνά τα λόγια τα πολλά
και ακριβή μια λέξη
ποιος αγοράζει ποιος πουλά
εσύ που τα έχεις κλέψει

…τελικά από το ποιος… πήγαμε στο εσύ! Βρήκαμε τον “ένοχο”!

Δεν είναι που σε αγάπησα
όσο κανείς δεν ξέρει
είναι που δεν σε κράτησα
ποτέ από το χέρι.

Δεν είναι που κουράστηκα
να περιμένω μόνο
είναι που δεν φαντάστηκα
πως χάθηκε στον δρόμο
…δε θα σχολιάσω εξονυχιστικά εδώ πέρα… θα πω μόνο πως δεν υπάρχει δεύτερη ζωή για να αγαπήσει κάποιος, αν αγαπάς κάτι πηγαίνεις προς το μέρος του, και προσπαθήσεις να κολλήσεις σαν τον μαγνήτη! Διώξτε λοιπόν τους εγωισμούς, το “ε και τι έγινε”, το γαμημένο “αύριο” και αφεθείτε! Όπως λέει και η φίλη μου η Στέργια Κάββαλου: «Αντί να χώνεσαι στις γωνίες χαϊδεύοντας το κεφάλι σου για να απαλύνεις τον πόνο άσε και κάποιον άλλο να σου λούσει τα μαλλιά, να στα χτενίσει πλεξούδες και ας σε πονέσει. Βάλε το γδαρμένο σου χέρι μέσα στο δικό του και άφησέ τον να σε σηκώσει. Κι ας μην ξέρεις για πού είστε.»

_

Το άρθρο γράφτηκε 7.03.2014 για λογαριασμό του “Ορφέα”.

Η άνω τελεία γίνεται ερωτηματικό – Σπύρος Παρασκευάκος

-Αν ήταν η μέχρι τώρα ζωή σου μια σκηνή από ταινία, ποια θα ήταν αυτή η σκηνή;
Φαίνεται σκληρό αλλά κάθε βράδυ συνηθίζω να κάνω έναν εμμονικό απολογισμό. Κοιτάω τη ζωή στο πρόσωπο. Μηδενίζω και πάλι απ’ την αρχή. (η τελευταία σκηνή από τις Ώρες)

-Γιατί αποδημούν τα πουλιά;
Όλη η ζωή. Όλων των ειδών, έχει έναν σκοπό. Την επιβίωση. Όταν νιώθεις την απειλή στο άμεσο σου περιβάλλον, απλά φεύγεις.

-Αν σου έλεγαν πως αύριο θα γίνεις άγαλμα, σε ποιο σημείο θα σταματούσες για να κοιτάζεις τον κόσμο;
Στη Μυτιλήνη, κάπου μπροστά στο λιμάνι, να κοιτάζω το Αιγαίο.

-Πώς γίνεται από τη χαραμάδα να περνάει τόσο φως;
Η ελπίδα γεννιέται πάντα από τις πληγές σου. Αν συνηθίσεις το σκοτάδι, και η πιο μικρή ποσότητα φωτός είναι τεράστια υπόσχεση.

-Ποια είναι η μονάδα μέτρησης της ευτυχίας;
Ο Έρωτας. Αυτό το ακατανόητο συναίσθημα.

-Ξημέρωμα ή δειλινό;
Δειλινό. Γιατί αγαπώ τη νύχτα. Γιατί τότε μετράς τη μέρα σου. Γιατί θυμάμαι τα παιδικά μου χρόνια στο χωριό και ύστερα στο Νησί κάτι ήλιους που πέφτανε στη θάλασσα.

-Πώς γίνεται η γλώσσα μας να δένεται με γόρδιο δεσμό;
Ποτέ μου δε θα μάθω πως είναι να θέλεις και να μη μιλάς.

-Γιατί νηστεύουμε ακόμα και τον έρωτα;
Γιατί αν υποθέσουμε πως η νηστεία είναι η αποχή από τους πειρασμούς, υπάρχει μεγαλύτερος; Γιατί φοβόμαστε. Γιατί ο έρωτας είναι άλλος θεός, άλλη θρησκεία και η πίστη είναι πολύ δύσκολο πράγμα.

-Ποιο θα είναι το επόμενο μέσο φυλάκισης μας;
Η άνοια Η αφαίρεση της μνήμης εννοώ. Η γνώση του ποιος είσαι. Τού τι ήσουν και τι έγινες.

-Μπορούμε να χορέψουμε «πάνω στο φτερό του καρχαρία;»
Το φτερό του καρχαρία είναι για τους τολμηρούς. Για αυτούς που δε φοβούνται να κυνηγήσουν το άπιαστο και να παλέψουν για αυτό. Για αυτούς που μπορούν να προσπαθούν και να επιμένουν, να περιμένουν, να πιστεύουν και να κινδυνεύουν άφοβα.

Χόρεψε πάνω στο φτερό του καρχαρία.
Παίξε στον άνεμο τη γλώσσα σου και πέρνα
Αλλού σε λέγανε Γιουδήθ, εδώ Μαρία
Το φίδι σκίζεται στο βράχο με τη σμέρνα.

Ναι μπορούμε.

_

Άρχισα να ασχολούμαι με τη μουσική στα 19 μου παρότι έγραφα στίχους από τα 10 μου. Κυκλοφόρησα τον πρώτο μου δίσκο “Απ’ το μηδέν” με ερμηνευτή τον Ζαχαρία Καρούνη και φέτος τον δεύτερο δίσκο μου “Τρίτη έξοδος” σε στίχους του Γιάννη Βασιλόπουλου και ερμηνεύτρια τη Δήμητρα Σελεμίδου καθώς τη πρώτη μου ποιητική συλλογή “Μικρά καρφιά” από τις εκδόσεις “Μικρή Άρκτος”.